Współczesna kultura uczy nas przede wszystkim, jak zaczynać, rozwijać się, działać i iść dalej. Znacznie rzadziej daje nam język, czas i wspólnotę potrzebne do tego, żeby zatrzymać się przy tym, co się kończy. - "W procesie. Intymne praktyki performatywne” wyrasta z przekonania, że potrzebujemy nie tylko nowych sposobów mówienia o śmierci i stracie, ale również nowych praktyk bycia razem wobec tego, czego nie możemy zatrzymać. Sztuka może stworzyć dla nich bezpieczną przestrzeń: nie po to, żeby oswoić śmierć raz na zawsze, lecz żeby odzyskać możliwość obecności przy tym, co nieodwracalne – mówi Marta Olejniczak, kuratorka projektu.

W październikowym cyklu zaplanowano dwa komplementarne wydarzenia na styku sztuk performatywnych, arts for health oraz humanistyki klinicznej.

„Zostawiam” – osobisty testament etyczny i performens partycypacyjny
17 X o godz. 16 w przestrzeni Harmony Art Center (ul. Moniuszki 4a) odbędzie się autorskie wydarzenie partycypacyjne „Zostawiam”. Projekt czerpie z dwóch ugruntowanych praktyk – testamentów etycznych oraz świeckich rytuałów przejścia.

W przeciwieństwie do formalnych dokumentów prawnych, testament etyczny jest sekularnym zapisem tego, co stanowi rzeczywiste, niematerialne dziedzictwo człowieka: wartości, historii życiowej, podziękowań, gestów pojednania oraz miłości przekazywanej bliskim. Wydarzenie przesuwa ciężar z lęku przed ostatecznością na rozpoznanie mądrości życiowej, ugruntowanie w ciele i celebrację obecności.

Proces obejmuje łagodną medytację somatyczną, indywidualną pracę z cieleśnie zakorzenionym tekstem oraz nieoceniający krąg obecności. Uczestniczki i uczestnicy stają się współtwórcami bezpiecznej sytuacji artystycznej, w której udział w czytaniu tekstów na głos pozostaje w pełni dobrowolny.

„Gniazdo. (Nie)Powrót / Гніздо. (не)Повернення” – Audiowizualny performance
24 X o godz. 18 w Fabryce Sztuki w Łodzi (ul. Tymienieckiego 3) zaprezentowany zostanie audiowizualny performans „Gniazdo. (Nie)Powróty” w wykonaniu lwowskiej Grupy artystycznej NURT (Mykhaylo Barabash, Roman Haideichuk, Ostap Manulyak, Yaryna Shumska), zrealizowany we współpracy z Teatrem Chorea.

Punktem wyjścia dla wydarzenia jest metafora „rodzinnego gniazda” jako emocjonalnej i fizycznej więzi z miejscem, kulturą oraz tożsamością. Twórcy odwołują się do przełomowego eksperymentu ornitologicznego z 1937 roku przeprowadzonego we wsi Butyny w obwodzie lwowskim, w którym wywiezione na tysiące kilometrów bociany białe zawsze bezbłędnie powracały do swoich gniazd.

W pracy Grupy NURT ta biologiczna determinacja powrotu zostaje zderzona ze współczesnym dramatem wojennym. Dziś trasy ptasich migracji przecinają strefy konfliktów i linie frontu, tworząc na mapach „białe plamy”. O ile ptasi instynkt bezwarunkowo zmierza do domu, o tyle niemożność powrotu człowieka do własnego gniazda staje się bezwzględnym wskaźnikiem wojennej przemocy, wykorzenienia i utraty bezpiecznego schronienia.

Wydarzenie będzie dostępne w PJM oraz prowadzone w języku polskim i ukraińskim.

Ze względu na kameralny i procesowy charakter obu wydarzeń liczba miejsc w przestrzeni jest ograniczona.
• Zgłoszenia i zapisy: stowarzyszeniesprezyna@gmail.com
• Więcej informacji: Profil Stowarzyszenia Sprężyna na Facebooku
• Organizator: Stowarzyszenie Sprężyna